اقتصاد آنلاین
1399/09/23
09:56
فروش لوله مانیسمان

لوله مانیسمان یا همان لوله بدون درز با توجه به طول عمر و تحمل فشاری بالاتر به نسبت لوله های درزدار بخش مهمی از نیاز صنعت کشورمان را به لوله تشکیل می­دهد. در ابتدا باید گفت که اصطلاح لوله مانیسمان اصطلاح علمی و درستی نیست اما چون در بازار ایران لوله بدون درز یا SEAMLESS را به این نام می شناسند و این مقاله بیشتر به منظور افزایش اطلاعات علمی افراد فعال در بازار این لوله تهیه شده است و همچنین مقدار جستجو در موتورهای جستجوگر برای کلیدواژه "لوله مانیسمان" چندین برابر "لوله بدون درز" است ما نیز از این اصطلاح استفاده می­کنیم.

این مقاله حاصل یک دهه فعالیت مستمر در صنعت لوله و به ویژه در صنایع نفت، گاز، پتروشیمی و انرژی می باشد و شامل اطلاعات علمی و اصطلاحات بازار لوله مانیسمان در ایران است و برخی از مطالب آن در هیچ کجای فضای وب فارسی تا پیش از درج آن اینجا، منتشر نشده است. همچنین لازم به ذکر است این مقاله آموزشی توسط مهندس محمد صالح یاوری موسس و مدیر بازرگانی گروه مهندسی صنایع فرادستی پترو کالوج که یکی از بزرگترین واردکنندگان و انبارداران لوله مانیسمان در کشور می­باشد تهیه و تنظیم شده است.


ل

شما می­توانید جهت آشنایی بیشتر با پترو کالوج و استعلام قیمت انواع لوله مانیسمان به وب سایت این شرکت به آدرس www.petrokalooj.com مراجعه نمایید.


شیوه مطالعه درخواست لوله مانیسمان


در ابتدا دو نمونه شرح درخواست لوله مانیسمان را در اینجا قرار می­دهیم و سپس با هر یک از اجزاء درخواست (به درخواست در صنعت INDENT و یا MTO به معنی MATERIAL TAKE OFF گفته می­شود البته در MTO بر مبنای نقشه پایپینگ یا P&ID هر کالا دارای یک تگ مشخص بوده و محل نصب نیز مشخص می­باشد بنا بر این ممکن است یک کالا با مشخصات واحد در چند ردیف از درخواست آمده باشد) آشنا می­شویم:


PIPE SMLS C.S DIN ۲۳۹۱ ST ۳۷ ASME B۳۶.۱۰ SCH STD DN ۸۰ PIPE, SCH.۲۰ ASTM A۵۳ GR. B, SMLS, BE, PER ASME B۱۶.۲۵ PER ASME B۳۶.۱۰ PIPE SCH. ۱۰S, ASTM A۳۱۲ TP ۳۰۴L, SMLS, PER ASME B۳۶.۱۹ PIPE : به معنی لوله


SMLS : مخفف SEAMLESS به معنی بدون درز است در واقع اصطلاح مانیسمان مربوط به اولین کارخانه تولید کننده این نوع از لوله است و اصطلاح درست لوله مانیسمان، لوله سیملس یا بدون درز است و در هیچ درخواستی از عبارت MANNESMANN استفاده نمی­شود و باز هم تاکید می­شود که با توجه به غلط رایج در بازار لوله ما در این مقاله بجای لوله بدون درز یا سیملس از اصطلاح لوله مانیسمان استفاده می­کنیم.


Size یا nps یا DN : نشان دهنده OD یا قطر خارجی لوله مانیسمان است. در درخواست ها وقتی عنوان را size می­نویسند باید واحد را مشخص نمایند که اینچ با " و میلیمتر با mm مشخص میشود. اگر OD به صورت NPS بیان شود عدد بر مبنای واحد اینچ است و اگر به صورت DN باشد شامل یک جدول است که مقادیر دقیق آن را تا سایز ۱۰ اینچ در جدول زیر می­توانید مشاهده نمایید.


نکته مهم در زمینه سایز این است که لوله مانیسمان یا همان بدون درز نهایتا تا ۲۸ اینچ که همان DN ۷۰۰ است تولید می­شود و به طور معمول لوله مانیسمان در استاندارد ها تا ۲۴ اینچ شناخته می­شود. توان کارخانه های تولید کننده لوله مانیسمان در خصوص ساخت بالاترین سایز ممکن لوله متفاوت است. به عنوان مثال کارخانه لوله اهواز یا کاوه ایران لوله مانیسمان را فقط تا سایز ۶ اینچ می­توانند تولید نمایند و یا کارخانه Seah کره جنوبی توانایی ساخت لوله مانیسمان را تا سایز ۱۲ اینچ داراست اما کمتر از انگشتان دست کارخانه لوله سازی در جهان وجود دارد که توانمندی تولید لوله مانیسمان به قطر خارجی ۲۸ اینچ را دارند که از آن میان می­توان به برند هایی همچونVallourec & Mannesmann کشور آلمان که مخترع تولید این نوع از لوله است، NIPPON و SUMITOMO از کشور ژاپن (به روش HOLLOW FORGING) ، ARCELOR MITTAL از کشور رومانی و لوکزامبورگ و TENARIS از کشور مکزیک و لوکزامبورگ اشاره نمود.


: مخفف schedule به معنی رده است که نشان دهنده یک دسته بندی است که میزان ضخامت لوله مانیسمان را بر اساس سایز قطر خارجی آن یا اندازه اسمی لوله اعلام می­کند.

لل

در جدول سایز لوله سه نوع کلی SCH وجود دارد:


دسته اول رده های معمول : شامل رده های ۱۰،۲۰،۳۰،۴۰،۶۰،۸۰،۱۰۰،۱۲۰،۱۴۰،۱۶۰ :


لوله های مانیسمان از قطر خارجی ۱/۸ اینچ تا ۳/۸ اینچ و همچنین لوله سایز ۳ ½ تنها شامل رده های ۴۰ و ۸۰ از این دسته می­باشد و در واقع ما به عنوان مثال لوله مانیسمان با سایز بین ۱/۸تا ۳/۸ اینچ با رده ۲۰ یا ۶۰ یا ۱۶۰ نداریم. لوله های مانیسمان از قطر خارجی ½ تا ۳ اینچ تنها شامل سه رده ۴۰، ۸۰ و ۱۶۰ است. لوله های مانیسمان از قطر خارجی ۴ تا ۶ اینچ شامل رده های ۴۰،۸۰،۱۲۰،۱۶۰ است. لوله های مانیسمان از قطر ۸ تا ۱۲ اینچ تمامی رده ها به غیر رده ۱۰ را دارا می­باشد. لوله های مانیسمان از قطر ۱۴ تا ۲۴ اینچ: شامل تمامی رده ها در این دسته بندی است. تنها نکته بسیار جالب در این بازه این است که با وجود آنکه لوله ۲۰ و ۲۴ اینچ دارای رده ۴۰ می­باشند اما در استاندارد رده ۴۰ برای لوله مانیسمان با قطر خارجی ۲۲ اینچ عددی تعریف نشده است و لوله ۲۲ اینچ دارای رده ۴۰ نیست. دسته دوم رده های دارای حروف: شامل رده های ۵S ، ۱۰S ، ۴۰S ، ۸۰S ، XS ، XXS :


لوله های مانیسمان سایزهای ۱/۸ ، ¼، ۳/۸ : شامل رده های ۱۰S، ۴۰S و S۸۰ از این دسته بندی است. لوله های مانیسمان سایز های ½ تا ۱۲ اینچ: شامل همه رده های این دسته بندی است. تنها نکته جالب در این بازه سایز لوله با قطر خارجی ۳ ½ است که دارای رده XXS نیست. لوله های مانیسمان سایزهای ۱۴ تا ۲۴ اینچ: در این بازه سایز رده های ۴۰S، ۸۰S، XXS وجود ندارد. نکته! مقایسه لوله رده ۴۰ و ۴۰S :


در لوله مانیسمان، رده ۴۰S تا سایز ۱۲ اینچ تعریف شده است ولی رده ۴۰ تا سایز ۲۴ تعریف شده است هرچند رده ۴۰ نیز برای سایز ۲۲ اینچ تعریف نشده است. ضخامت در هر دو رده تا سایز ۱۰ اینچ برابر است اما در سایز ۱۲ اینچ متفاوت است. ( لوله مانیسمان رده ۴۰ سایز ۱۲ اینچ برابر ۱۰.۳۱ میلیمتر است و لوله مانیسمان رده ۴۰S سایز ۱۲ اینچ ۹.۵۳ میلیمتر است.) دسته سوم رده STD :


لوله های مانیسمان با قطر خارجی ۱/۸ تا ۱۲ اینچ : در این بازه رده STD رده۴۰S است. (و این به این معنی است که تا سایز ۱۰ اینچ معادل رده ۴۰ از دسته اول نیز هست.) لوله های مانیسمان با قطر خارجی ۱۴ اینچ و بیشتر: ضخامت STD معادل ۹.۵۳ است. استانداردهای متریال لوله برای لوله مانیسمان:


: مخففAmerican Society for Testing and Materials یا انجمن آمریکایی آزمون و مواد است و عدد بعد از آن نوع متریال لوله مانیسمان را مشخص می­کند از جمله مهمترین و پر مصرف ترین متریال هایی که می­توانیم برای لوله مانیسمان بر اساس استاندارد ASTM اشاره کنیم ۵ استاندارد زیر هستند: ASTM A ۵۳ GR.B


ASTM A ۱۰۶ GR.B


ASTM A۳۳۳ یا لوله برودتی (انواع گرید)


ASTM A ۳۳۵ یا لوله حرارتی (انواع گرید)


استاندارد ASTM A۳۱۲ برای لوله مانیسمان استیل (انواع گرید)


لوله مانیسمان ASTM A ۱۰۶ GR.B و ASTM A ۵۳ GR.B :


این دو متریال بسیار شبیه به هم هستند و مهمترین تفاوت آنها در این است که ASTM A۵۳ GR.B هم به صورت لوله مانیسمان و هم به صورت لوله درز جوش تولید می­شود اما متریال ASTM A۱۰۶ GR.B تنها به صورت لوله مانیسمان (بدون درز) تولید می­گردد.


بر اساس استاندارد، لوله A۱۰۶ GR.B در محل های دارای دمای بالا باید مورد استفاده قرار گیرد اما در صنعت ایران این لوله به دلیل استحکام بالا در بسیاری از شرایط دمایی پایین که می­خواهند از طول عمر لوله اطمینان حاصل نمایند نیز مورد استفاده قرار می­گیرد.


آیا امکان استفاده از لوله مانیسمان A۱۰۶ GR.B در شرایط گاز ترش ( H۲S ) بر اساس استاندارد NACE وجود دارد؟


در پاسخ به این سوال باید گفت بله اما مشروط. به وضوح در استاندارد NACE MR ۰۱۷۵ به لوله A ۱۰۶ Gr. B اشاره شده است اما لوله A ۱۰۶ Gr. B که می­خواهد برای شرایط گاز ترش ارسال شود باید الزامات NACE MR ۰۱۷۵-۳ (ANNEX A) را پاس کند یعنی درصد نیکل، فسفر، گوگرد باید ماکسیمم همان باشد که در این استاندارد آمده است و کربن اکیووالنت هم به اندازه ۰.۰۳۷ باشد همچنین هرچند متریال لوله A۱۰۶ از فولاد کشته است و با توجه به تست پوسیدگی دارای مقاومت بالایی می­باشد، اما برای اطمینان بیشتر باید درصد گوگرد را نیز اندازه گرفت تا از یک صدم درصد بیشتر نباشد.


در بازار تنها لوله های API PSL۲ را به لوله های گاز ترش می­شناسند، این در حالی است که این لوله ها بسیار مشابه لوله A۱۰۶ است و تفاوت اصلی آنها در تست ضربه در دمای صفر درجه است بنابر این حتی لوله های API PSL۲ نیز برای استفاده در شرایط وجود گاز ترش باید الزامات استاندارد NACE MR ۰۱۷۵-۳ (ANNEX H)، الزامات API ۵L و همچنین الزامات ISO ۳۱۸۳ را پاس کند.


لوله مانیسمان ASTM A۳۳۳ یا لوله برودتی:


از لوله A۳۳۳ عموما در دماهای پایین استفاده می­شود. دلیل اینکه ضخامت دیواره این لوله ها بالا نیست این است که ضخامت دیواره با کارایی در دمای پایین نسبت عکس دارد و هرچه لوله قطورتر باشد در دمای پایین کارایی کمتری خواهد داشت.


لوله مانیسمان ASTM A ۳۳۵ یا لوله حرارتی


این نوع از لوله برای حرارت و دمای بالا کاربرد دارد، لوله مانیسمان A۳۳۵ دارای ۱۳ گرید است، از این میان ۵ گرید آن که کاربرد بیشتری دارد شامل P۵، P۹، P۱۱، P۲۲ و P۹۱ است. لازم به ذکر است لوله مانیسمان A۳۳۵ در ضمره خانواده لوله مانیسمان آلیاژی قرار می­گیرد.


لوله مانیسمان ASTM A۳۱۲ یا لوله مانیسمان استیل:


این استاندارد به لوله های ضد زنگ که در بازار به لوله استیل معروف است و اصطلاح کامل آن STAINLESS STEEL است تعلق دارد، دارای ۳ دسته اصلی A۳۱۲ TP ۳۱۶ و A ۳۱۲ TP ۳۰۴ و A۳۱۲ TP ۳۲۱ است. کاربرد این نوع لوله مانیسمان بیشتر در محیط های خورنده یا محیط های با اکسیداسیون بالا است.


تفاوت مبنای این گریدها در عناصر تشکیل دهنده آن است که منجر به تفاوت در خواص مکانیکی و شیمیایی می­شود. به عنوان مثال لوله استیل ۳۲۱ همان لوله استیل ۳۰۴ است که به آن کمی تیتانیوم اضافه شده و کمی کربن آن کاهش یافته است که در نتیجه لوله استیل ۳۲۱ تحمل دمای بسیار بسیار بالاتری دارد (مهمترین و محسوس ترین تفاوت)، شکل پذیری بیشتر و استحکام بیشتری تا نقطه تسلیم دارد و در زمینه خوردگی با وجود آنکه بسیار شبیه به هم هستند اما به دلیل وجود تیتانیوم، استیل ۳۲۱در برابر خوردگی از نوع بین دانه ای نیز مقاومتر است.


کاربرد این نوع از استیل در شرایط دمایی بالا با خورندگی زیاد همچون صنایع هوافضا و یا انتقال سیالاتی همچون اسید پلی آمونیک است.


اما دو خانواده لوله استیل ۳۰۴ و لوله استیل ۳۱۶ پر مصرف تر هستند، نحوه دسته بندی این خانواده ها نیز مشابه هم و به این شرح است:


لوله مانیسمان استیل ۳۰۴


لوله مانیسمان استیل ۳۰۴L


لوله مانیسمان استیل ۳۰۴Ti


لوله مانیسمان استیل ۳۰۴H


لوله مانیسمان استیل ۳۱۶


لوله مانیسمان استیل ۳۱۶L


لوله مانیسمان استیل ۳۱۶Ti


لوله مانیسمان استیل ۳۱۶H


به طور کلی تفاوت لوله مانیسمان استیل ۳۰۴ و لوله مانیسمان استیل ۳۱۶ در وجود مولیبدن در استیل ۳۱۶ است که مقاومت در برابر خوردگی را در محیط های نمکی یا کلراید افزایش می­دهد.


وجود پسوند L در لوله مانیسمان استیل ۳۰۴ یا لوله مانیسمان ۳۱۶ به معنی کاهش کربن است که باعث می­شود کروم کمتری با کربن واکنش دهد و لوله استیل در برابر خوردگی از نوع تشکیل کاربید کروم در مرزدانه ها مقاوم گردد.


وجود پسوند TI در لوله مانیسمان ۳۰۴ یا لوله مانیسمان ۳۱۶ به معنی افزوده شدن تیتانیوم است که باعث افزایش تحمل لوله استیل نسبت به دمای بالا می­گردد.


وجود پسوند H به معنی وجود کربن بیشتر است که مقاومت به حرارت را افزایش و مقاومت در برابر خوردگی از نوع تشکیل کاربید کروم را افزایش می­دهد.


: مخفف American Petroleum Institute و در حوزه ی لوله مانیسمان دارای دو خانواده اصلی PSL۱ و PSL۲ است. پر مصرف ترین لوله مانیسمان از این استاندارد از خانواده PSL۱ و لوله API ۵L است. در شرایط دمایی عادی این لوله و لوله A۱۰۶ GR B به عنوان جایگزین یکدیگر می­توانند مورد استفاده قرار گیرند اما در شرایط دمایی بالا لوله مانیسمان API ۵L نمی­تواند جایگزین لوله مانیسمان A ۱۰۶ GR B بشود.


بنا بر این همانطور که در عکس بالا مشاهده می­کنید، اگر یک لوله بر اساس استاندارد ASTM A۱۰۶ Gr. B باشد مطابق با استاندارد های ASTM A۵۳ و API ۵L نیز است.


همچنین خانواده لوله مانیسمان PSL۲ بیشتر برای شرایط با خورندگی بالا در صنایع نفت و گاز و به ویژه برای سیال گاز ترش یا H ۲ S کاربرد دارد.


درصد کربن در لوله مانیسمان PSL۲ ، برای گرید B و بالا تر از آن، نهایتا ۲۴٪ است، همچنین سایر لوله PSl۲ درصد کربنی بیش تر از ۲۲٪ نمی­توانند داشته باشند. فسفر در لوله مانیسمان PSL۲، در گرید های بالاتر از A دارای درصد یکسان و برابر ۰.۰۳درصد است، گوگرد نیز در لوله مانیسمان PSL ۲ حداکثر ۰.۰۲ درصد وجود دارد.تولید لوله مانیسمان PSL۲ در گرید های Bتا X۸۰ می­باشد و در بازه ۴.۵ تا ۸۰ اینچ تولید می­شوند. لوله مانیسمان PSL۲ صرفا بصورت لبه صاف تولید می­شوند. امکان هیچگونه تعمیر با استفاده از جوشکاری و یا جوشکاری با استفاده از فلز پر کننده یا همان فیلر در لوله مانیسمان psl۲ وجود ندارد.


: مخفف Deutsches Institut für Normung (عبارت به زبان آلمانی است) به معنی موسسه ملی استاندارد آلمان می­باشد. معروفترین استاندارد DIN برای لوله مانیسمان استاندارد DIN ۲۳۹۱ ST۳۷ و همچنین DIN ۲۳۹۱ ST۵۲ است. به لوله مانیسمانی که بر اساس این استانداردها تولید می­شود در بازار لوله مانیسمان ST۳۷ و لوله مانیسمان ST۵۲ گفته می­شود. به طور کلی لوله ST۳۷ همان لوله ای است که در اصطلاح عام به آن لوله فولادی تجاری یا لوله آهنی می­گویند و در صنعت ساختمان و سازه کاربرد زیادی دارد اما دو نوع بدون درز این لوله در سایر صنایع نیز کاربرد دارد:


لوله مانیسمان ST ۳۷ :


به طور کلی ۲ نوع لوله مانیسمان ST۳۷ در بازار وجود دارد که به نام های لوله مانیسمان تست آب و لوله مانیسمان تست گاز شهرت دارد.


لوله مانیسمان تست گاز: همان لوله مانیسمان ST۳۷ است که طی فرایند نورد گرم تولید شده است و در فشارهای بسیار پایین در لوله های روکار خانگی می­تواند برای مصارف گاز کاربرد داشته باشد. البته نوع درز مستقیم این لوله نیز تحت استاندارد IGS (شرکت ملی گاز ایران) برای این مصرف می­تواند مورد استفاده قرار گیرد.


لوله مانیسمان تست آب: همان لوله مانیسمان ST۳۷ است که به روش نورد سرد تولید می­گردد و در صورتی که سیال آب باشد این لوله را به صورت گالوانیزه استفاده می­کنند.


لوله مانیسمان ST ۵۲ یا لوله سیلندری:


کاربرد لوله مانیسمان ST۵۲ یا همان لوله سیلندری در شرایطی است که لوله قرار است فشار بالایی را تحمل کند، از جمله کاربردهای آن می­توان در دستگاه های هیدرولیک و ساخت جک و همچنین حفاری نفت و گاز نام برد. روش تولید لوله مانیسمان معمولا به صورت نورد سرد کشیده Cold Drown Tubes است.


استاندارد EN : استاندارد اتحادیه اروپا است که به منظور هم­زبان سازی استانداردهای دیگر برای اتحادیه اروپا تهیه و تنظیم شده است. در زیر برخی از مهمترین استانداردهای EN برای لوله مانیسمان آمده است:


استاندارد EN ۱۰۳۰۵ : لوله فولادی مانیسمان نورد کشیده سرد


استاندارد EN ۱۰۲۱۶ : لوله مانیسمان برای مصارف فشار


استاندارد EN ۱۰۲۱۶-۱ -بخش ۱: لوله مانیسمان غیر آلیاژی ویژه دمای اتاق استاندارد EN ۱۰۲۱۶-۲ - بخش ۲: لوله مانیسمان آلیاژی و غیر آلیاژی ویژه دما و حرارت بالا استاندارد EN ۱۰۲۱۶-۳ - بخش ۳: لوله مانیسمان فولادی نرمالایز شده استاندارد EN ۱۰۲۱۶-۴ - بخش ۴: لوله‌های غیر آلیاژ و فولاد آلیاژی با خواص دمای پایین خاص استاندارد EN ۱۰۲۱۶-۵ - بخش ۵: لوله‌های فولادی ضدزنگ یا همان استنلس استیل برخی جایگزین های استاندارد EN برای لوله مانیسمان در استاندارد ASTM و API و DIN :


API ۵L : استاندارد EN ۱۰۲۲۵ گرید های S۳۵۵G۱۵, S۴۶۰G۶


ASTM A۱۰۶ : استاندارد EN ۱۰۲۱۶-۲ گرید های P۲۳۵GH (۱.۰۳۴۵) / P۲۶۵ GH (۱.۰۴۲۵)


ASTM A۳۱۲ : استاندارد EN ۱۰۲۱۶-۵


ASTM A۳۳۳ : استاندارد EN ۱۰۲۱۶-۴


ASTM A۳۳۵ : EN ۱۰۲۱۶-۲ گریدهای، ۱۶Mo۳ (۱.۵۴۱۵)، ۱۳CrMo۴-۵ (۱.۷۳۳۵)، ۱۰CrMo۹-۱۰ (۱.۷۳۸۰) ، ۱۱CrMo۹-۱۱ (۱.۷۳۸۳)، X۱۰CrMoVnb۹-۱ (۱.۴۹۰۳)، X۱۰CrWMoVnb۹-۲ (۱.۴۹۰۱) ، WB۳۶ – ۱۵NiCuMoNb۵-۶-۴ (۱.۶۳۶۸) و ۱۰CrMo۵-۵ (۱.۷۳۳۸)۱۴MoV۶-۳ (۱.۷۷۱۵)


DIN ۲۳۹۱ ST۳۷ نورد کشیده سرد: EN۱۰۳۰۵-۴


DIN ۲۳۹۱ ST۵۲ نورد کشیده سرد: EN۱۰۳۰۵-۱


استاندارد ASTM A۵۳ : EN ۱۰۲۲۵


لبه لوله یا PIPE END :


به طور کلی سه نوع مقطع برای اتصال لوله مانیسمان به اتصالات، فلنج و یا دیگر لوله ها در نظر گرفته می­شود:


لبه BE : که مخفف BEVEL END است مرسوم ترین نوع لبه لوله مانیسمان است که به شکل زاویه دار است و به منظور اتصال بهتر لوله ها برای اتصال لب جوش یا BUTWELD مورد استفاده قرار می­گیرد. در بازار به این نوع لبه کونیک می­گویند.


لبه PE : که مخفف PLAIN END است که به شکل لب تخت و برای لوله های کوچکتر از ۲ اینچ به کار می­رود. علت عدم استفاده از لبه PE در برخی لوله های کوچکتر از ۲ اینچ آن است که نوع جوشکاری آنها به روش جوشکاری از نقطه ۹۰ درجه یا FILLET WELD است و برای اتصال لوله مانیسمان به اتصالات با لبه SOCKET کاربرد دارد. البته برای اتصال لوله مانیسمان به فلنج نوع SLIP ON نیز می­توان از لوله با لبه PE استفاده نمود.


للل

لبه TE : که مخفف THREAD END است و به معنی انتهای رزوه شده است و معمولا برای لوله های سایز کوچک کاربرد دارد. البته زمانی که در درخواست بخواهند لوله مانیسمان به صورت رزوه شده باشد باید به نوع رزوه آن نیز اشاره شود که از مهمترین انواع رزوه می­توان به نوع رزوه NPT که استاندارد امریکایی رزوه است و زاویه بین دو رزوه در آن ۶۰ درجه است و در کشور ما بیشتر مورد درخواست است و نوع رزوه BSP که استاندارد انگلیسی رزوه است و نام دیگر آن رزوه G است و زاویه بین دو رزوه در آن ۵۵ درجه است اشاره نمود. به همین منظور در برخی درخواست ها که نوع لبه TE مورد نیاز است به جای نوشتن TE تنها به نوع رزوه مثلا NPT اشاره می­شود.


ابعاد یا DIMENSIONS :


نشان دهنده استانداردی است که از طریق آن می­توان به الزامات سایزینگ لوله مانیسمان پی برد و از جمله این الزامات می­توان به NPS یا اندازه اسمی لوله، OD یا قطر خارجی لوله، THICKNESS یا ضخامت لوله، طول لوله، نوع و زاویه لبه لوله و... اشاره کرد.


معمولا DIMENSIONS بر اساس استاندارد ASME که مخفف American Society of Mechanical Engineers به معنی انجمن مهندسین مکانیک آمریکا است مشخص می­شود البته این استاندارد ویژه ابعاد نیست و برای متریال نیز هست جالب است بدانید این استاندارد و استاندارد ASTM برای متریال بسیار شبیه به هم هستند و در اکثر مواقع همان شماره استاندارد متریال ASTM با پیشوند A برای استاندارد ASME با پیشوند SA مورد استفاده قرار می­گیرد مثلا استاندارد ASTM A ۱۰۶ GR. B معادل ASME SA ۱۰۶ GR. B است، همچنین ممکن است در یک درخواست (مثل دومین مثالی که در ابتدای همین مقاله آمده است) به دو نسخه از این استاندارد اشاره شود که به این معنی است که سایزینگ لوله باید حداقل مطابق یکی از این ۲ نوع استاندارد باشد. از جمله مهمترین استانداردها برای ابعاد می­توان به ASME B ۳۶.۱۰ و ASME B ۱۶.۲۵ برای لوله های کربن استیل و ASME B ۳۶.۱۹ برای لوله های استنلس استیل اشاره کرد لازم به ذکر است در این استاندارد های ابعادی به غیر از لوله ابعاد تمامی اتصالات و فلنج های مرتبط نیز مشخص شده است.


بازرسی لوله مانیسمان:


به طور کلی بازرسی در لوله مانیسمان شامل سه نوع بازرسی چشمی لوله مانیسمان و سنجش متریال لوله مانیسمان و تشخیص لوله مانیسمان از لوله درز مخفی است.


بازرسی چشمی لوله مانیسمان : شامل مشاهده سلامت لوله، مقایسه ابعاد لوله بر اساس درخواست و استاندارد معرفی شده و کنترل مدارک اصالت لوله است که برای آن تنها نیاز به متر و کولیس است و در محل فروشنده انجام می­شود. سنجش استاندارد متریال لوله مانیسمان : برای سنجش متریال و خواص مکانیکی لوله و مطابقت آن با استاندارد معرفی شده از خریدار دو روش وجود دارد:


آزمایشگاه آزمون: شامل بریدن یک یا دو قطعه از انتهای لوله به صورت غیر قطری یا قطری و ارسال آن به آزمایشگاه آزمون جهت تشخیص عناصر تشکیل دهنده و درصد آنها و انجام تست های درصد کشیدگی یا ELONGATION، تنش کششی یا TENSILE STRENGHT و نقطه تسلیم یا YIELD STRENGTH می­توانند تشخص دهند که لوله بر اساس استاندارد متریال درخواست شده است یا نه. استفاده از دستگاه PMI: صرفا شامل تشخیص متریال لوله مانیسمان به صورت تقریبی است، دستگاه PMI یک دستگاه پرتابل است که از طریق آن بدون نمونه برداری می­توان به عناصر تشکیل دهنده لوله مانیسمان به صورت حدودی و نه ۱۰۰٪ دقیق پی برد. اگر بخواهیم مثالی برای کاربرد این دستگاه بزنیم می­توانیم به تشخیص لوله مانیسمان ۳۱۶ از ۳۰۴ اشاره کنیم که اگر حدود ۲ تا ۳ درصد مولیبدن در لوله وجود داشت متریال لوله از نوع ۳۱۶ است. بازرسی روش ساخت لوله یا تشخیص لوله مانیسمان (بدون درز) از لوله درز مخفی: این نوع بازرسی در لوله مانیسمان با توجه به آنکه این لوله نباید هیچ گونه درز و جوشی وجود داشته باشد تنها به اطمینان حاصل کردن از بدون درز بودن و درز مخفی نبودن آن اختصاص دارد. برای انجام این کار سه روش وجود دارد:


روش اول تشخیص لوله مانیسمان از لوله درز مخفی (روش نا مطمین): در این روش بازرس با ماژیک یک خط صاف بر روی لوله می­کشد و درخواست برش قطری لوله را از یک سوم و نصف لوله می­دهد و با دقت به ضخامت یا به اصطلاح بازار به گوشت لوله نگاه و آن را لمس می­کند اگر حس کرد نقطه ای از قطعه اول به حالت هاشور خورده است از آنجا که ممکن است این هاشور در زمان برش لوله ایجاد شده باشد لذا به قطعه دوم نگاه می­کند و اگر آن قطعه نیز دارای نقطه هاشور خورده ای بود محل هاشورها را با خطی که با ماژیک کشیده بود مقایسه می­کند اگر این دو هاشور در امتداد یکدیگر قرارد داشتند لوله درز مخفی است. با این وجود از آنجا که بسیاری از کارخانجات غیر معتبر درز لوله را به خوبی پردازش می­کنند و آن را به جای لوله مانیسمان به بازار ارایه می­کنند به نحوی که درز لوله پس از برش با چشم قابل تشخیص نیست به این روش نمی­توان اطمینان ۱۰۰٪ داشت. روش دوم تشخیص لوله مانیسمان از لوله درز مخفی، با استفاده از محلول اسیدی (روش مطمین و پرتابل): در این روش ابتدا لبه لوله مانیسمان با سمباده به صورت یکدست سابیده می­شود سپس بازرس محلولی شامل ۳-۵٪ اسید نیتریک (با توجه به متریال لوله) و ۹۵-۹۷٪ الکل یا آب مقطر محلول را برای لوله های کربن استیل و ۵۰٪ اسید نیتریک و ۵۰٪ اسید کلریدریک برای لوله های استنلس استیل بر روی ضخامت لوله یا همان گوشت لوله می­ریزد و بین ۱ تا ۲ دقیقه صبر می­کند با توجه به آنکه نوع واکنش این محلول های اسیدی بین لوله و فلز جوشکاری متفاوت در صورت درز مخفی بودن لوله درز به صورت کمرنگ نمایان می­شود. روش سوم تشخیص لوله مانیسمان از لوله درز مخفی (روش زمانبر) با ارسال لوله به آزمایشگاه جهت تشخیص درز مخفی بودن یا بدون درز بودن.

انتهای خبر

0
0